ترکیه همسایه غربی ایران که سال ها روابط خوبی با آمریکا داشت، این روزها درگیر چالش ها و تنش‌هایی با این کشور شده است.

 پای واژه تحریم ، این گونه به ادبیات سیاسی ترکیه باز شده است ، به تازگی آمریکا دو وزیر ترکیه را به جرم دست داشتن در دستگیری کشیش آمریکایی مورد تحریم قرار داده و از سوی دیگر با اعمال تعرفه ۵۰ و ۲۰ درصدی بر واردات فولاد و آلومینیوم از ترکیه، اقتصاد این کشور را با فشاری جدی مواجه کرده است.

 ارزش لیر ترکیه در برابر دلار در حال ریزش است و ترامپ با استناد به همین اتفاق در توییتی نوشته است: «(لیر ترکیه) به شدت در برابر دلار قدرتمند ما در حال تضعیف است... روابط ما با ترکیه در حال حاضر خوب نیست.»

 

لیر به کجا می رود؟

 درست وقتی دغدغه ذهنی افکار عمومی در ایران ریزش ارزش دلار و ترقی بهای ارز است، همسایه غربی ایران نیز با شرایطی مشابه دست و پنجه نرم می‌کند. بررسی‌ها نشان می‌دهد در سال جاری میلادی ارزش لیر بیش از ۴۰ درصد کاهش یافته و برخی تحلیلگران این روند را ادامه دار می‌دانند.

سی ان بی سی نیز در گزارشی نوشت: تنش در روابط آنکارا و واشنگتن امسال چند بار بروز کرده است. اعضای هر دو حزب اصلی آمریکا در کنگره و دولت ترامپ با طرح ترکیه برای خرید سامانه های دفاع موشکی روسیه مخالفت کرده اند. به رغم مخالفت کنگره به دلیل معاملات بر سر سامانه های موشکی ساخت روسیه، قرارداد خرید جت های جنگنده اف ۳۵ شرکت مارتین لاکهید ترکیه در ماه ژوئن (خرداد) اجرا شد. 

 کاهش ارزش لیر در روزهای اخیر تشدید شده به طوری که روز جمعه ارزش لیر ترکیه در یک مقطع شاهد افت ۱۸ درصدی بود که بیشترین کاهش یک روزه از زمان بحران مالی ۲۰۰۱ ترکیه تاکنون به شمار می رود.

اردوغان اما بارها و بارها در سخنرانی های خود از مردم خواسته است اگر کسی دلار و طلا دارد به بانک ها بسپارد . وی تاکید دارد:«اگر کسی هست که دلار یا طلا زیر بالش خود دارد، باید آنها را به بانک های ما بدهد و به جایش لیره بگیرد. این یک جنگ ملی و میهنی است.»

داستان از کجا آغاز شد؟

 ماجرا تنها به اعمال تعرفه ها بر نمی گردد. سرنخ این ماجرا را باید در کودتای نافرجام دو سال قبل جستجو کرد. "آندرو برونسون" کشیش آمریکایی در شهر ازمیر ترکیه به اتهام همکاری با کودتاگران ترکیه، همدستی با گروه های تروریستی، همکاری با گروه گولن و پ.ک.ک و نیز جاسوسی به نفع آمریکا به ۳۵ سال زندان محکوم شده ولی حکم او قطعی نشده است.

برونسون در حال طی دوران بازداشت موقت خود بود ولی دادگاه ازمیر با توجه به وضعیت جسمانی، حکم زندان وی را به حبس خانگی تبدیل کرد.

صدور این حکم و ادامه زندانی شدن این کشیش آمریکایی در ترکیه، تنش جدیدی را در روابط بین آنکارا و واشنگتن ایجاد کرد.

پس از آن بود که مایک پنس معاون اول ریاست جمهوری آمریکا طی سخنانی در وزارت خارجه آمریکا گفت: ایالات متحده تا زمان آزاد شدن کشیش برونسون، این مرد با ایمان و بی گناه تحریم‌های بزرگی را بر ترکیه اعمال خواهد کرد.

مقامات واشنگتن معتقدند که این کشیش به علت خودداری آمریکا از استرداد فتح الله گولن متهم کودتای دو سال پیش، گرو گرفته و با هدف فشار بر دولت آمریکا زندانی شده است.