اداره اطلاعات انرژی ایالات متحده که وبسایت آمارهای رسمی انرژی وابسته به وزارت انرژی این کشور است گزارشی از شاخص‌های اقتصادی مرتبط با نفت در جهان منتشر کرده که نشان می‌دهد خروج آمریکا از برجام همین حالا هم اثر خود را بر قیمت نفت گذاشته و افزایش قیمت‌ها در سال ۲۰۱۸ به میزان قابل توجهی، نتیجه اختلال‌های از پیش برنامه‌ریزی نشده و انتظار از دست رفتن بخشی از تولید نفت خام ایران تا پایان سال به دلیل احیای تحریم‌هاست.

 

اوپک یا ترامپ؟

 

اداره اطلاعات انرژی آمریکا در حالی به اثر خروج آمریکا از برجام بر قیمت نفت اعتراف کرده که ترامپ اوپک را عامل اصلی افزایش قیمت نفت می‌داند. قیمت سوخت یکی از عوامل اثرگذار در انتخابات‌های آمریکاست و روسای جمهور آمریکا تلاش می‌کنند این قیمت را تا حد امکان پایین نگه دارند. این گزارش نشان می‌دهد متوسط قیمت گازوئیل در آمریکا هفته گذشته حدود یک سنت دیگر افزایش یافته است.

 

در این گزارش آمده است: پیش‌بینی‌های اداره اطلاعات انرژی (EIA) نشان می‌دهد قیمت نفت خام برنت در نیمه دوم سال ۲۰۱۸ به ۷۳ دلار در هر بشکه خواهد رسید و در سال ۲۰۱۹ به میانگین ۷۱ دلار در هر بشکه تنزل خواهد یافت. فراز و فرود قیمت‌ها و ریسک ناشی از آن نقش مهمی در چارچوب قیمت‌ها در دوره پیش‌بینی شده بازی خواهد کرد. افزایش قیمت عمدتا ناشی از توقف فروش نفت دارد زمانی که ذخایر نفتی و ظرفیت تولید نفت خام اعضای اوپک کمتر از میانگین باشد. کاهش قیمت‌ها نیز ناشی از کاهش تقاضا به دلیل رشد اقتصادی است. 

 

جدول زیر بیانگر نمودار قیمت از سال ۲۰۱۴ و پیش‌بینی‌ها تا سال ۲۰۱۹ است.

 

نفت

 

پیش‌بینی‌های اداره اطلاعات انرژی آمریکا نشان می‌دهد سوخت مایع ذخایر سوخت جهان در سال 2018، 0.3 میلیون بشکه در روز کاهش پیدا کرده و در سال 2019 این مقدار جبران شود.

در بخش توزیع جهانی نفت، ترکیب کاهش نسبی ذخایر و ظرفیت کشورهای عضو اوپک ریسک افزایش قیمت‌ها را بالا خواهد برد. پیش‌بینی‌ها حاکی است که ذخایر کشورهای عضو سازمان همکاری و توسعه اقتصادی از میانگین ماهانه پنج سال گذشته پایین‌تر باشد در نتیجه تاثیر مهمی بر قیمت‌های نفت خام خواهد گذاشت.

جدول زیر نشانگر میزان ذخایر نفت خام و دیگر سوخت‌های مایع در کشورهای عضو سازمان همکاری‌ها و توسعه اقتصادی است. در این جدول مجموع ذخایر این سازمان در نیمه دوم سال ۲۰۱۸ و سال ۲۰۱۹ نیز پیش‌بینی شده است.

 

نفت

بررسی اداره اطلاعات انرژی نشان می‌دهد در سال 2018 و 2019 ظرفیت تولید نفت خام کشورهای عضو اوپک از سطح تولید در سال 2017 پایین‌تر باشد. با اینکه ظرفیت تولید مازاد در سال 2016 پایین‌تر از پیش‌بینی‌ها برای سال 2018 و 2019 بوده، اما ذخایر کشورهای عضو اوپک در 2016 بالاتر بود. در جدول بالا می‌توانید این تفاوت‌ها را مشاهده کنید. 

بر اساس پیش‌بینی‌ها ظرفیت تولید مازاد اوپک که در سال 1.6 میلیون بشکه نفت در روز است، به 1.3 میلیون بشکه نفت در سال 2019 کاهش پیدا خواهد کرد. این میزان در برابر 2.1 میلیون بشکه نفت در روز در سال 2017 و 2.3 میلیون بشکه نفت در روز بین سال‌های 2008 تا 2017 بسیار پایین‌تر است.

 

جدول زیر میانگین تولید مازاد کشورهای عضو اوپک از سال 2008 تا پیش‌بینی‌ها برای نیم سال دوم 2018 و 2019 را نشان می‌دهد.

 

نفت

 

قیمت نفت خام برنت در ماه ژوئن سال 2018، 74 دلار در هر بشکه بوده که 10 دلار از ماه دسامبر 2017 بیشتر است. افزایش قیمت‌ها در سال 2018 ناشی از تولید و توزیع نفت خام ایران به دلیل کسر تولید نفت این کشور در پایان سال به دلیل آغاز تحریم‌های آمریکاست.

چشم‌انداز کوتاه‌مدت بازار نفت در ماه آگوست بازتاب‌دهنده خروج ایالات متحده از برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) و طرح اعمال مجدد تحریم‌ها علیه شرکت‌هایی است طرف کسب و کار ایران هستند.

تحریم‌ها احتمالا بر بخش نفت ایران اثرگذار خواهد بود و تا پایان سال ۲۰۱۸ تولید و صادرات نفت خام ایران را کاهش می‌دهد. تردیدها نسبت به میزان نفت خام ایران که به واسطه تحریم‌های ایالات متحده از بازار کسر می‌شود، به قوت خود باقی است.

تولید نفت آتی در لیبی و ونزوئلا و پاسخ کشوهای عضو اوپک و روسیه به آن بسیار نامشخص است. تحولات در این رابطه و دیگر متغیرها می‌تواند در جهات متفاوتی بر قیمت‌ها تاثیرگذار باشد. نگرانی از آینده اقتصاد و رشد مصرف نفت احتمالا بر تردیدها در بخش تقاضا نیز موثر خواهد بود.

چشم‌انداز کوتاه‌مدت بازار نفت در ماه آگوست پیش‌بینی کرده که تقاضا برای نفت و دیگر سوخت‌های مایع به میانگین ۱.۶۶ میلیون بشکه در روز در سال ۲۰۱۸ و ۱.۵۷ میلیون بشکه در روز در سال ۲۰۱۹ افزایش یابد. این میزان از پیش‌بینی‌های ماه جولای که ۱.۷۲ میلیون و ۱.۷۱ میلیون بشکه نفت در روز برای سال ۲۰۱۸ و ۲۰۱۹ بود کمتر است.

متوسط قیمت گازوئیل کمتر از یک سنت از هفته پیش تاکنون افزایش داشته و به ۲.۸۵ دلار در هر گالون در ششم آگوست ۲۰۱۸ رسیده است. این قیمت ۴۷ سنت بالاتر از مشابه سال گذشته است.