بهروز اسلامی با اشاره به اینکه شیوع تک فرزندی در کشور یکی از مهمترین پیامدهای دیر ازدواج کردن جوانان است، توضیح داد: عوامل زیادی در گرایش افراد به تک فرزندی نقش دارد اما یکی از دلایل مهم آن ازدواج دیر جوانان است؛ تک فرزندی با عث کم شدن روابط اجتماعی و عدم جامعه پذیری کودک می‌شود.

مدیر مرکز مطالعات اجتماعی جهاد دانشگاهی استان یزد تصریح کرد: ممکن است این افراد به علت توجه زیاد پدر و مادر از اعتماد به نفس کمتری برخوردار باشند بنابراین برنامه‌ریزی موثر برای جلوگیری از این معضلات نیازمند بررسی علل افزایش سن ازدواج و پیامدهای آن است. باید تبعات افزایش سن ازدواج را قبل و بعد از ازدواج بررسی کرد؛ علل افزایش سن را می‌توان تغییرات در سبک زندگی، مصرف‌گرایی، بیکاری، افزایش توقعات در داشتن مسکن دانست.

اسلامی افزود: ترس از آینده، کاهش مسئولیت پذیری اجتماعی جوانان،‌ کمرنگ شدن ارزش‌های معنوی، افزایش طلاق و طلاق عاطفی از دیگر عوامل موثر در افزایش سن ازدواج است.

وی با بیان این‌که افزایش انحرافات جنسی، ایجاد سوء پیشینه برای افراد، فشار روانی به افراد به ویژه دختران و افزایش نا امنی از جمله تبعات قبل از ازدواج جوانان است،‌ خاطرنشان کرد: در رابطه با تبعات افزایش سن ازدواج در زمان بعد از ازدواج می‌توان به کاهش جمعیت، کاهش درخواست باروری، افزایش تک فرزندی، افزایش ریسک طلاق و افزایش روابط فرا زناشویی اشاره کرد. موارد ذکر شده نشان‌دهنده آینده نگران کننده است که پیشگیری از آن مستلزم برنامه‌ریزی درست است .

مروارید عارف‌منش نیز در گفت‌وگو با خبرنگار ایسنا با اشاره به این‌که رشد منفی جمعیت کشور یکی از مهمترین دغدغه‌های مسئولان کشوری است، اظهار کرد:‌ کشور ما در دهه شصت و بعد از انقلاب اسلامی با رشد چشمگیر جمعیت مواجه شد که با تبلیغات وسیع و سیاست‌های حمایتی دولت وقت، خطر انفجار جمعیت کنترل شد.

وی با بیان این‌که افراطی‌گری در سیاست کنترل جمعیت عامل اصلی ایجاد بحران جمعیت در ایران کنونی شد، افزود: تغییرات سبک زندگی و مصرف گرایی یکی از مهم‌ترین عوامل زمینه ساز سقوط نرخ رشد جمعیت است که خود منجر به افزایش سن ازدواج و تجرد قطعی جوانان شده و سهم بزرگی در پیدایش آسیب‌های اجتماعی دارد .

کارشناس مرکز افکار سنجی یکی از بارزترین تبعات چالش جمعیت را کاهش جمعیت جوان و به عبارتی سالمند شدن جمعیت کشور عنوان کرد و گفت:‌ این خطر می‌تواند منجر به کاهش نرخ توسعه اقتصادی، اجتماعی و همچنین پایین آمدن نشاط، پویایی، خلاقیت و نوآوری شده است. از طرفی دیگر کاهش جمعیت جوانان فشار مالی مضاعفی نیز در راستای پرداخت بیمه‌های بازنشستگی، هزینه‌های درمانی و تأمین اجتماعی سالمندان به دولت وارد می‌کند.

عارف‌منش، با بیان این‌که کم شدن نیروی کار جوان، ورود اتباع خارجی و به تبع آن ایجاد گسست فرهنگی در کشور پیامد دیگری است که باید مورد توجه قرار گیرد، افزود: با افزایش تک فرزندی در خانواده‌ها مشکلات تربیتی ناخواسته‌ای گریبان‌گیر این خانواده‌ها می‌شود .

وی این مشکلات را اختلال در مسئولیت پذیری و جامعه‌پذیری فرزندان دانست و گفت: همچنین بیگانگی آن‌ها را با ارزش‌های اخلاقی نظیر ایثار، قناعت، صبر و شکیبایی نیز در پی دارد.

این کارشناس اظهار کرد:‌ با توجه به مطالب گفته شده و مخالفت صریح مقام معظم رهبری در خصوص تعدیل جمعیت کشور و ابلاغ سیاست‌های کلی جمعیت، منطقی است که با در نظر گرفتن سیاست‌های حمایتی و مشوق‌ها، قدم بزرگی در جهت خروج ایران از این بحران بزرگ برداشته شود.