یکی از تفریحات بشر از زمانی که زندگی اجتماعی را شروع کرد، ضربه‌زدن به اجسام گرد شبیه توپ بوده است. انسان‌ها با لباس و پوست حیوانات و هر چیزی که قابلیت گرد‌شدن را داشت، توپ می‌ساختند و به بازی با آن می‌پرداختند. با پیشرفت علم و تکنولوژی، انسان‌ها با استفاده از مواد ترکیبی توانستند توپ فوتبال را اختراع کنند. توپ‌های فوتبال اولیه با توپ‌های جام جهانی امروزی فاصله بسیار زیادی داشتند، فیفا (FIFA) برای هر دوره‌ی جام جهانی از توپ مخصوصی استفاده می‌کند. با کمی دقت در توپ‌های جام جهانی، می‌توان به پیشرفت فناوری در این زمینه پی برد. 

تی‌مدل

نام توپ استفاده شده در جام جهانی ۱۹۳۰ اروگوئه، «تی مدل» (T-Model) بود. این توپ از ۱۱ تکه ساخته شده بود. در ترکیب این توپ‌ها از بند کفش هم استفاده می‌شد. توپ تی‌مدل که اولین توپ جام جهانی فوتبال بود در سال ۲۰۰۴ به مبلغ ۵۰ هزار یورو در آلمان فروخته شد.

فدرال ۱۰۲

توپ جام جهانی فوتبال ۱۹۳۴ ایتالیا «فدرال ۱۰۲» (Federale ۱۰۲) نام داشت. این توپ ۱۳ تکه بود و ظاهری کروی‌تر از نمونه‌ی قبلی داشت. این توب برای ایتالیا خوش یمن بود، چون توانست با این توپ در بازی فینال چک‌اسلواکی را شکست داده و قهرمان این دوره‌ی جام جهانی شود. فدرال ۱۰۲ نام یکی از سازمان‌های فاشیستی ایتالیا بود که برای نام توپ جام جهانی انتخاب شد. بعد از جام جهانی شرکت سازنده‌ی آن با تبلیغات گسترده‌ی خود قصد داشت باشگاه‌های ایتالیایی را مجبور به استفاده از این توپ کند

آلن

نام توپ جام جهانی ۱۹۳۸ فرانسه «آلن» (Allen) بود. این توپ هم از ۱۳ تکه ساخته شده بود. آلن خیلی شبیه توپ فدرال ۱۰۲ بود. تنها تفاوت جزیی که داشت، لبه‌های پانل آن بیشتر گرد شده بود.

سوپربال

به دلیل جنگ جهانی دوم دو دوره از مسابقات جام جهانی فوتبال برگزار نشد. چهارمین دوره‌ی این مسابقات در سال ۱۹۵۰ در برزیل برگزار شد. توپ استفاده شده در این دوره «سوپر بال» (Super Ball) نام داشت. این توپ ۱۸ تکه بود. قابلیت باد کردن توپ‌ها از این دوره شروع شد. از این دوره استفاده از بند کفش در توپ‌ها هم حذف شد.

سوئیس قهرمان دنیا

توپ ۱۸ تکه ای جام جهانی ۱۹۵۴ سوئیس، «سوئیس قهرمان دنیا» (Swiss World Champion) بود. این توپ به رنگ قهوه‌ای روشن و از چرم ساخته شده بود.

تاپ استار

توپ ۲۵ تکه‌ای جام جهانی ۱۹۵۸ سوئد «تاپ استار» (Top Star) نامگذاری شد. در توپ‌های این دوره‌ی جام جهانی برای اولین بار از تیوب استفاده شد. اما این توپ برای میزبانش خوش یمن نبود. چون سوئد در فینال بازی‌ها به تیم برزیل باخت و قهرمانی را از دست داد.

کرَک

میزبان جام جهانی ۱۹۶۲ کشور شیلی بود. این کشور از توپ «کرَک» (Crack) برای این دوره از مسابقات استفاده کرد. این توپ جام جهانی فوتبال ۱۸ تکه بود. در ساخت توپ کرَک از تیوب استفاده شده بود و دریچه‌ی باد هم برای اولین بار در آن تعبیه شده بود.

 

 

apQzbqn_700b

 

 

اسلایزینگر چلنج

«اسلیزنگر چلنج» (Slazenger Chllengel) آخرین توپ استفاده شده در مسابقات جام جهانی فوتبال قبل از ظهور «آدیداس» است. این توپ ۲۵ تکه در جام جهانی ۱۹۶۶ انگلیس استفاده شد. جام جهانی بحث برانگیزی که تیم انگلستان در فینال جام، تیم ملی آلمان را شکست داد و به قهرمانی رسید.

تل‌استار

«تل‌استار» (Telstar) توسط یک معمار آمریکایی برای شرکت تجاری آدیداس و جام جهانی ۱۹۷۰ مکزیک طراحی شد. آدیداس از سال ۱۹۶۳ شروع به ساخت توپ برای جام جهانی کرد، ولی در سال ۱۹۷۰ توانست یک توپ مناسب بسازد. تل‌استار دارای ۳۲ تکه و اولین توپ طراحی شده در دو رنگ سیاه و سفید بود. این ویژگی توپ باعث شد تا بینندگان تلویزیونی و دوربین‌ها راحت‌تر آنرا در بازی پیدا کنند.

تل‌استار دیورلست

توپ جام جهانی فوتبال ۱۹۷۴ آلمان‌غربی «تل استار دیورلست» (Telstar Durlast) بود. این توپ هم توسط شرک آدیداس ساخته شد. این توپ از ۳۲ تکه در دو رنگ سیاه و سفید تشکیل شده بود. از مدل سفید خاص این دوره هم در بعضی بازی‌ها استفاده شد. توپ‌های سال ۱۹۷۴ اولین توپ‌هایی بودند که قابلیت طراحی آرم و اسم را هم داشتند.

تانگو

توپ «تانگو» (TANGO) در ۲۰ تکه که ۱۲ دایره روی آن رسم شده بود، به عنوان توپ جام جهانی فوتبال ۱۹۷۸ آرژانتین ساخته شد. توپ تانگو با قیمت ۳۰۰ دلاری که روی آن گذاشته شد، عنوان گرانترین توپ زمان خودش را کسب کرد.

تانگو اسپانا

توپ پیشنهادی آدیداس برای جام جهانی ۱۹۸۲ اسپانیا «تانگو اسپانا» (Tango Espana) بود. این توپ آخرین نسل توپ‌های چرمی تاریخ جام جهانی بود. در فینال این دوره از جام، ایتالیا با شکست آلمان، قهرمان مسابقات شد.

بعد از این دوره آدیداس تکنیکی را به کار برد که مانع ورود آب به داخل توپ شود.

آزتکا

اولین توپ جام جهانی که در آن از ترکیب متفاوتی استفاده شد توپ «آزتکا» (Azteca) بود. این توپ در جام جهانی ۱۹۸۶ مکزیک مورد استفاده قرار گرفت. در طراحی این توپ، اشکالی که از فرهنگ مردم مکزیک گرفته شده بود روی توپ کشیده شد.این اولین توپ از توپ‌های جام جهانی بود که در آن از طرحهای الهام گرفته شده از کشور میزبان، استفاده می‌شد. آزتکا همان توپی است که مارادونا با استفاده از دستش آن را وارد دروازه‌ی انگلستان کرد و از آن به عنوان دست خدا یاد کرد.