ایسنا - سید محمد خاتمی در گفت‌وگو با مجله تایم به مسائل مختلف بین‌المللی و منطقه‌ای پاسخ داد. وی هشدار داد که هرگونه تجاوزی به ایران بهای سنگینی برای آمریکا خواهد داشت. رییس‌جمهوری سابق کشورمان همچنین گفت که آمریکا بداند که می‌تواند برای حفظ منافع‌اش از کشورهای عربی و اسلامی کمک بگیرد. وی همچنین گفت که هولوکاست نباید بهانه‌ای برای سرکوب حقوق فلسطینی‌ها قرار گیرد. خاتمی گروگان‌گیری ۱۳۵۸ در لانه جاسوسی را عکس‌العملی انقلابی به نیم قرن گروگان گرفته شدن ایران توسط آمریکا دانست. متن گفت‌وگوی سید محمد خاتمی، رییس‌جمهوری سابق کشور با مجله تایم به شرح زیر است:

این نخستین سفر شما به واشنگتن است. نظرتان درباره این کشور که شیطان بزرگ خوانده شده است، چیست؟

من هرگز نمی‌گویم شیطان بزرگ، اما واقعا متاسف می‌شوم هنگامی که ایران محور شرارت نامیده می‌شود، حتی امام خمینی (ره) که این عبارت از ایشان است به سیاست‌های آمریکا اشاره داشتند، نه مردم آمریکا یا خود آمریکا که کشوری بزرگ و پهناور است.

آیا شما تشکیل دو کشور برای حل مساله فلسطین و اسرائیل را می‌پذیرید؟ آیا دولت ایران نیز آن را می‌پذیرد؟

مخالفت من با اسرائیل مساله‌ای اخلاقی است، راه‌حل صلح‌آمیز برای مساله فلسطین شناسایی حقوق فلسطینیان است. این تنها راه ایجاد صلح پایدار در منطقه است.

و ایجاد کشوری فلسطینی در کنار اسرائیل‌؟

بله.

جانشین شما آقای محمود احمدی‌نژاد می‌گوید که هولوکاست واقعیت ندارد، آن را چگونه تشریح می‌کنید؟

شخصا معتقدم که وی وجود هولوکاست را انکار نکرده است، هولوکاست جنایت نازیسم است، اما ممکن است که هولوکاست که واقعیتی مطلق و واقعیتی تاریخی است، مورد سوء استفاده قرار گیرد. به هر حال هولوکاست نباید بهانه‌ای برای سرکوب حقوق فلسطینی‌ها قرار گیرد.

بروس لاینگن، یک دیپلمات بلند پایه آمریکایی بود که سال ۱۳۵۸ در ایران به گروگان گرفته شد و وی علنا در ارتباط با سفر شما به آمریکا این پرسش را مطرح کرده است که دولت ایران چه دینی به گروگان‌های آمریکایی دارد؟ ضمن این که او از پول سخن نمی‌گوید.

از بحران گروگان‌گیری متاسفم و با گروگان‌ها و خانواده‌های آنها به خاطر زیان‌ها و مضراتی که دیده‌اند همدردی می‌کنم، اما این عکس‌العملی انقلابی بود به نیم قرن گروگان گرفته شدن ایران توسط آمریکا. شاید طرف دیگر (آمریکا) بسیار مدیون‌تر باشد.

آیا در عراق جنگ داخلی در جریان است؟

ما در این باره بسیار نگرانیم، اما هنوز جنگی داخلی رخ نداده است، هنوز نه.

آیا بهتر است که عراق به مناطق شیعی، سنی و کردنشین تقسیم شود؟

این یک ایده بسیار بد است، عراق باید متحد بماند و راه‌حل آن یک دولت دموکراتیک است. از لحاظ عددی، اکثریت با شیعیان است، اما دولت فرقه‌ای نیست، رییس‌جمهور یک کرد است. نخست وزیر یک شیعه است، سنی‌ها نیز مشارکتی گسترده و موثر دارند، بنابراین فروپاشی عراق بسیار خطرناک خواهد بود. یک دولت دموکراتیک می‌تواند از بروز آن جلوگیری کند.

بوش پدر عراق را اشغال نکرد، درباره اشغال جاری عراق چه نظری دارید؟

نمی‌دانم بوش پدر چه کرده است، اما می‌دانم که حذف صدام حسین به نفع ما و به نفع ایران بوده است. همچنین پیش بینی می‌کردم که ورود به عراق (برای آمریکا) بسیار آسان خواهد بود، اما خروج از آن بسیار دشوار خواهد بود. امروز صدام بر کنار شده و عراق به صحنه افراط‌گرایی و رادیکالیسم منجر شده است.

اگر توصیه‌ای برای جورج بوش، رییس‌جمهوری آمریکا داشته باشید، آن چیست؟

وی باید صلح و عدالت و آشتی را در سراسر دنیا بگستراند، من معتقدم، سیاست‌های آمریکا نه تنها تروریسم را متوقف نکرده، بلکه مشکل را افزایش داده و وخیم‌تر کرده است.

چرا؟

می‌توانستیم مساله عراق را بدون حمله و اشغال و بدون از دست رفتن جان انسان‌ها، زندگی آمریکایی‌ها و جان و مال عراقی‌ها حل کنیم، اگر آمریکا چنین غرور و نخوت و حتی تکبری نداشت، شاید این مشکل حل می‌شد.

و عقب‌نشینی نیروهای آمریکایی از عراق؟

اشغال عراق باید هر چه سریع‌تر خاتمه یابد، اما به باور من نمی‌توان این دولت دموکراتیک نوپا را در دستان تروریست‌ها، شورشیان و جویندگان خشونت رها کنیم، بهترین راه تقویت و حمایت دولت سرویس‌های امنیتی و نیروهای پلیس آن است و بهترین راه برای تحقق آن کمک گرفتن از کشورهای همسایه است. آمریکا بهتر است بداند که می‌تواند برای حفظ منافع خود از کشورهای عربی و اسلامی کمک بگیرد.

آمریکا، ایران را به تلاش برای دستیابی به سلاح هسته‌ای متهم کرده و ایران آن را رد کرده است. آیا راهی برای برون رفت وجود دارد؟

نگرانی درباره گسترش سلاح‌های کشتار جمعی موجه است. اما در این منطقه سه کشور دارای سلاح‌های هسته‌ای و صدها کلاهک هسته‌ای هستند. بزرگ‌ترین زرادخانه هسته‌ای از آن اسرائیل است و سپس هند و پاکستان. اگر نگرانی‌هایی جدی درباره سلاح‌های هسته‌ای وجود دارد، ابتدا باید با از بین بردن سلاح‌های فعلی شروع کرد. آمریکا در هر حال هیچ گونه واکنش به این مسائل و به این سلاح‌های هسته‌ای نشان نمی‌دهد. هیچ یک از این سه کشور پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای را امضا نکرده‌اند، اما ایران عضو این پیمان است. ایران حق دستیابی به انرژی هسته‌ای را دارد و ما آماده‌ایم تضمین دهیم که از آن برای اهداف صلح‌جویانه استفاده خواهیم کرد. آقای احمدی‌نژاد دستوری صادر کرده است تا تولید و انباشت سلاح‌های کشتار جمعی ممنوع شود.

آیا تصور می‌کنید که حمله نظامی علیه ایران از سوی ‌آمریکا یا اسرائیل محتمل است و ایران باید آن را جدی گرفته و از خود دفاع کند؟

هر گونه تجاوزی به ایران بهای سنگینی برای آمریکا و پیش از آن برای ایران خواهد داشت. افکار عمومی دنیا و اکثریت مردم آمریکا از دخالت نظامی در ایران حمایت نخواهند کرد.

سخن دیگری برای گفتن دارید؟

در ایران تمامیت ارضی مساله اصلی است و هیچ گروه و حزب سیاسی در حمایت از فعالیت‌ها و اقدامات ایران تردیدی ندارد، این اتحاد و اجماع ملی برای متجاوزان بسیار گران تمام خواهد شد.

رییس‌جمهوری آمریکا اعلام کرده است اگر مساله هسته‌ای ایران حل نشود، در آینده نزدیک از طریق شورای امنیت تحریم‌هایی علیه ایران اعمال خواهد کرد. نتیجه چه خواهد بود؟

تجربه نشان داده که تهدیدها، فشار و زور هرگز منجر به راه‌حل نشده و تحریمات موثر نبوده است. تحریمات و حتی بالاتر از آن، اقدام نظامی و استفاده از زور به ایجاد بحران بیشتر در ایران برای منطقه و دنیا خواهد شد.

آیا فکر می‌کنید که حزب‌ا... برنده جنگ در لبنان است؟

من می‌گویم که اسرائیل جنگ را باخت. اسرائیل بارها با اعراب جنگید و می‌توانست ظرف شش روز سه یا چهار ارتش عربی را شکست دهد، اما همان‌طور که می‌دانید اسرائیل در مبارزه با حزب‌ا... نتوانست به هیچ یک از آن اهداف دست یابد. متاسفانه آمریکا با تمام وجود از اسرائیل حمایت کرد.