به گزارش «انتخاب»؛ در ادامه این مطلب آمده است: بیداری دیرهنگام نخست‌وزیر بنیامین نتانیاهو در سالی که او در خواب بود و بیشتر تمرکزش را معطوف به واکسیناسیون عمومی کرده بود، وی را با واقعیت جدیدی روبه‌رو کرده است. اسرائیل که زمانی قرار بود در جریان مذاکرات با تهران یکی از نقش‌های اصلی را ایفا کند اکنون کاملا در حاشیه قرار گرفته است.

اسرائیل اکنون در میان اقدامات دیپلماتیک اساسی گرفتار شده به‌طوری‌که نه می‌تواند بر آن تاثیر بگذارد و نه در آن مداخله کند. اکنون نتانیاهو حمایت بین‌المللی علیه تهران را از دست داده است و تنها کاری که می‌تواند انجام دهد اظهارات تند و تیز در مورد خیانت آمریکایی‌ها است. درحال‌حاضر اخبار امیدوارکننده‌ای از دور اول و دوم مذاکرات از وین به گوش می‌رسد. عباس عراقچی، معاون وزیر خارجه ایران و رئیس هیات نمایندگی این کشور در مذاکرات، روز شنبه گفت: ما فکر می‌کنیم که مذاکرات به مرحله‌ای رسیده که طرفین قادر به کار بر روی یک پیش‌نویس مشترک باشند. به نظر می‌رسد که درک جدید درحال شکل‌گیری است.

با این حال مسلما، همان‌طور که چندین عضو حاضر در گفت‌وگو‌ها هشدار دادند، هنوز مسیری طولانی پیش‌روی طرفین است، هر چند که مسیر راه مشخص شده باشد. در نتیجه، فرضیه اصلی اسرائیل این است که واشنگتن تمام تلاش خود را برای احیای توافق هسته‌ای انجام خواهد داد و هر اقدام اسرائیل برای جلوگیری از این اتفاق، چه دیپلماتیک و چه نظامی، به منزله آسیب رساندن به منافع ملی آمریکا تلقی خواهد شد.

گزارش‌ها از وین نشان می‌دهد که همه طرف‌ها تنگنای کمبود زمان را احساس می‌کنند. جلسات مکرر و رایزنی‌های سریع هیات ایرانی با رهبران ۵ کشور دیگر، در مقایسه با مذاکرات پیش از سال ۲۰۱۵ نشان می‌دهد که ایران عزم خود را برای به نتیجه رساندن این مذاکرات تا پیش از انتخابات ماه ژوئن خود جزم کرده است. این یک جدول زمانی فشرده است که همه طرف‌ها برای به نتیجه رسیدن آن به انعطاف‌پذیری زیادی نیاز دارند.

کاملا روشن نیست که منظور عراقچی از درک جدید که طرفین را قادر می‌کند تا نگارش پیش‌نویس توافق‌نامه را شروع کنند، چیست، اما احتمالا شامل پایان پافشاری آمریکا بر برداشتن نخستین گام توسط ایران می‌شود. تا آنجا که به ایران مربوط می‌شود، این کشور قبلا با توافق برای مذاکره قبل از لغو کلیه تحریم‌ها و موافقت با توافق سه ماهه در مورد تصمیم خود مبنی بر منع بازرسی‌های آژانس انرژی هسته‌ای عملا امتیازاتی را به طرف مقابل داده است و اکنون این کشور خواستار رفع کامل همه تحریم‌ها است.

بایدن می‌خواست که توافقنامه جدید شامل یک جدول زمانی برای مذاکرات در مورد موضوعات دیگر از جمله برنامه موشک بالستیک تهران، حمایت از سازمان‌های منطقه‌ای و گسترش بازرسی‌ها به امکانات نظامی غیرهسته‌ای خود شود. تاکنون ایران این خواسته‌ها را مداخلاتی غیرقابل قبول در امنیت ملی و نقض حاکمیت خود بر شمرده است. با این حال باید ببینیم که در ادامه ایران چگونه با این خواسته‌ها برخورد خواهد کرد.

اخیرا فایننشال‌تایمز در گزارشی فاش کرد که مقامات ارشد ایران و عربستان سعودی روز ۹ آوریل در بغداد گفت‌وگو کرده‌اند. این اولین دیدار نمایندگان رسمی دو کشور از زمان قطع روابط در ژانویه ۲۰۱۶ به دنبال حمله به سفارت عربستان در ایران بوده است. ریاض و تهران هر دو برگزاری جلسه ۹ آوریل را انکار کردند، اما شاید این انکار را بتوان با انکار چند ماه پیش بن سلمان و نتانیاهو بعد از گفت‌وگو با یکدیگر در یکی از شهرهای عربستان مقایسه کرد.

پس از آنکه تهران تصمیم خود را برای غنی‌سازی اورانیوم با خلوص ۶۰ درصد اعلام کرد، ریاض فقط از ایران خواست که تصمیم خود را لغو کند، زیرا این گامی است که به نظر نمی‌رسد برای اهداف صلح‌آمیز باشد. سعودی‌ها همچنین خواستار آن شدند که ایران شرکتی جدی در مذاکرات در مورد توافق هسته‌ای برای تحقق هدف اعلام شده خود در زمینه توسعه اهداف صلح‌آمیز تحت نظارت آژانس بین‌المللی انرژی هسته‌ای داشته باشد.

چهارشنبه گذشته، یک مقام ارشد سعودی گفت ریاض پیشنهاد داده است که ازسرگیری توافق هسته‌ای نقطه آغاز بحث‌های بیشتر ایران با کشورهای منطقه در مورد گسترش مفاد توافق‌نامه باشد. بایدن دقیقا به همین روال است که مذاکرات را دنبال می‌کند.

مسلما، ایران با حضور عربستان در مذاکرات هسته‌ای مخالفت کرده است، اما پیشنهاد شده که سعودی‌ها در گفت‌وگوی منطقه‌ای با حضور ایران شرکت کنند. سخت نیست که تصور کنیم نتانیاهو با شنیدن این اظهارات سعودی‌ها به چه حالی افتاده است، با این اوصاف باید گفت نفس ائتلاف ضد ایرانی به‌شماره افتاده است.

ریاض برای درک نقشه دیپلماتیک جدید به جلسه کابینه امنیتی نیاز ندارد. این کشور اگر مجبور شود برای بازگشت به لیست مهمانان کاخ سفید، لحن یا حتی سیاست خود را نسبت به ایران تغییر دهد، این کار را می‌کند.

تصور اینکه این اقدام سعودی و مذاکرات در مورد توافق هسته‌ای بخشی از بسته گسترده‌تری است که شامل قول آمریکایی‌ها برای احیای وضعیت عربستان در واشنگتن در ازای حمایت ریاض از توافق هسته‌ای و پایان دادن به نبردها در یمن می‌شود، دور از ذهن نیست. اگر دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور پیشین آمریکا از عربستان سعودی برای پیشبرد «معاملات قرن» خود در خاورمیانه استفاده کرد، بایدن هم قرارداد خاص خود را دارد که از سعودی‌ها می‌خواهد هزینه دیپلماتیک آن را بپردازند. در هر حال به‌نظر می‌رسد این همان تحولی است که باید بیشترین نگرانی را در کابینه امنیتی اسرائیل ایجاد کند.

این مطلب برایم مفید است
19 نفر این پست را پسندیده اند