دونالد ترامپ در دوران ریاست‌جمهوری‌ خود دیدگاه‌های متناقضی را درباره ایران ابراز کرده است. او بعضی اوقات خواستار گفت‌وگو با رهبران ایران شده است. در برخی موارد نیز شاهد بوده‌ایم که ایران را تهدید به اقدامات نظامی کرده است. ترامپ در تاریخ ۱۹ مه توییت زیر را در حساب کاربری خود پست کرد: «در صورتی که ایران به‌دنبال جنگ باشد، این رسما پایان کار ایران خواهد بود.»

با وجود این، بیشتر تحلیلگران سیاسی معتقدند که جان بولتون، مشاور امنیت ملی ترامپ عامل پشت‌پرده سیاست خصمانه دولت آمریکا نسبت به ایران است. بولتون در گذشته بارها از تغییر حکومت ایران حمایت کرده بود. او پیش از ملحق شدن به دولت ترامپ در سخنرانی‌ها، مقالات و مصاحبه‌های تلویزیونی خود از اقدام نظامی علیه ایران حمایت کرده بود. حتی در سال ۲۰۱۵ طی مقاله‌ای در روزنامه نیویورک‌تایمز مخالفت خود را با مذاکرات هسته‌ای بین ایران و دولت باراک اوباما اعلام کرده بود. او معتقد بود که آمریکا برای متوقف کردن برنامه هسته‌ای ایران باید دست به اقدام نظامی بزند.

بولتون در سال ۲۰۱۷ طی گردهمایی سالانه سازمان مجاهدین خلق (منافقین) در پاریس سخنرانی کرد. این سازمان یکی از گروه‌های (تروریستی) مخالف ایران است که در فهرست سازمان‌های تروریستی آمریکا و اروپا هم قرار دارد. وی در این رویداد اعلام کرد که جمهوری اسلامی به‌زودی سرنگون خواهد شد. بولتون اخیرا از پنتاگون درخواست کرده بود که برنامه‌ای برای اقدام نظامی علیه ایران آماده کند. این موضوع باعث نگرانی بسیاری از مقامات ارشد دولت آمریکا شد. وی همچنین در چهلمین سالگرد انقلاب اسلامی ایران ویدئویی را در حساب توییتر کاخ سفید منتشر کرد. او در این پیام ویدئویی به ایران هشدار داد.

یک کارشناس مسائل خاورمیانه در مصاحبه با شبکه فرانس۲۴ گفت: «لحن خصمانه بولتون نسبت به ایران این نگرانی را به وجود آورده است که مقامات ارشد دولت‌هایی همچون اسرائیل، عربستان، امارات و آمریکا به‌دنبال تشدید فشارها بر ایران هستند. آمریکا دوباره به همان رویکرد جنگ‌طلبانه خود در دوران جورج دبلیو بوش بازگشته است. ظاهرا بولتون وسواس فکری زیادی نسبت به ایران دارد.» هنوز مشخص نیست که بولتون تا چه اندازه بر سیاست‌های ترامپ در قبال ایران تاثیرگذار خواهد بود. ترامپ در کمپین انتخاباتی خود وعده داده بود که جنگ‌های آمریکا در خاورمیانه را پایان خواهد داد و تحلیلگران معتقدند که ترامپ تمایلی به درگیری نظامی ندارد.

با وجود این، تنش‌های اخیر بین ایران و آمریکا نشان می‌دهند که ظاهرا نفوذ جان بولتون در کاخ سفید درحال افزایش است. در واقع، بسیاری از کارشناسان اشاره می‌کنند که خلأ ناشی از عدم حضور جیمز متیس، وزیر دفاع سابق ترامپ به جان بولتون کمک کرده است. متیس در ماه دسامبر از مقام خود استعفا داد. درحال‌حاضر پاتریک شاناهان به‌عنوان سرپرست موقت وزارت دفاع انجام وظیفه می‌کند، اما هنوز توسط سنای آمریکا تایید نشده است. جان بولتون اولین مقام آمریکایی بود که خبر اعزام ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن و بمب‌افکن‌های بی۵۲ به خلیج‌فارس را اعلام کرد. او در بیانیه خود اشاره کرد که این تصمیم در راستای مقابله با تهدیدات جدید ایران در منطقه گرفته شده است. بولتون همچنین از پنتاگون درخواست کرد که برنامه‌ای برای اعزام نیروهای جدید به خلیج‌فارس آماده کند. مطابق با این برنامه، چنانچه ایران یا گروه‌های نیابتی‌اش در منطقه به سربازان آمریکایی حمله کنند یا ایران برنامه هسته‌ای خود را از سر بگیرد، ۱۲۰ هزار نیروی جدید به منطقه اعزام خواهد شد.

باربارا اسلاوین، کارشناس مسائل ایران در اندیشکده شورای آتلانتیک در واشنگتن طی مصاحبه با فرانس ۲۴ گفت: «به نظر من بحران اخیر بین ایران و آمریکا ساختگی است و جان بولتون تلاش می‌کند راهی برای توجیه کردن سیاست خصمانه خود نسبت به ایران پیدا کند. ایران به‌طور کامل نسبت به توافق هسته‌ای برجام پایبند بوده است.» دیپلمات‌ها و مقامات آمریکایی در روزهای اخیر بارها تاکید کرده‌اند که آمریکا به‌دنبال شروع جنگ با ایران نیست. شاید ترامپ در واقع به‌دنبال تشدید تحریم‌های ایران و مذاکره کردن از موضع قدرت باشد چراکه در تاریخ ۲۰ مه در کنفرانس خبری خود اعلام کرد که آماده گفت‌وگو با رهبران ایران است. کاندولیزا رایس، وزیرخارجه سابق آمریکا در دوره جورج دبلیو بوش، بولتون را فردی سرسخت توصیف کرده است که ظاهرا علاقه زیادی به دیپلماسی ندارد. دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا نیز هفته گذشته اشاره کرد که تلاش می‌کند افکار خطرناک جان بولتون را کنترل کند.

بسیاری از سیاستمداران و نمایندگان جمهوری‌خواه نگران نفوذ جان بولتون در کاخ‌سفید هستند. رند پال، سناتور جمهوری‌خواه، بولتون را یک نیروی مخرب در دولت ترامپ نامیده است. او در ارتباط با تنش‌های اخیر گفت: «ما باید به دولت ترامپ هشدار دهیم که مجوزی برای اقدام نظامی علیه ایران ندارد. آمریکا نباید دست به اقدامات تحریک‌آمیزی بزند که خطر جنگ تمام عیار در منطقه را افزایش دهد.» شاید ترامپ دیدگاه مشابهی با پال داشته باشد. وی در ماه‌های اخیر از نگرش افراطی بولتون نسبت به دولت مادورو در ونزوئلا انتقاد کرده بود و تلاش‌های آمریکا برای سرنگون کردن مادورو بی‌نتیجه بوده است. ترامپ ابراز نگرانی کرده بود که بولتون آمریکا را وارد جنگی غیرضروری با ونزوئلا می‌کند. بدون شک بولتون دوست دارد که آمریکا در صحنه جهانی با قدرت اهداف خود را دنبال کند. اما رویکرد سرسختانه او می‌تواند عواقب فاجعه‌باری برای خاورمیانه داشته باشد.

این مطلب برایم مفید است
7 نفر این پست را پسندیده اند