به گزارش «ایسنا» وال‌استریت‌ژورنال در گزارشی نوشت که فرانسه، انگلیس و آلمان به‌‌رغم تهدیدهای واشنگتن قرار است شرکتی برای تبادل مالی اروپا با ایران ثبت کنند تا از شدت تحریم‌های آمریکا علیه ایران بکاهد و تجارت با ایران را ممکن سازد. وال‌استریت‌ژورنال در عین حال تاکید کرد که این شرکت ممکن است در تامین اهداف نهایی خود همچون صادرات غذا و دارو به ایران با مشکلاتی مواجه شود.

در ادامه این گزارش به نقل از «افراد مطلع» آمده است که سه کشور اروپایی فرآیند ثبت این شرکت را آغاز کرده‌اند. این افراد همچنین اطلاع داده‌اند که این شرکت باید تا روز پنج‌شنبه یا جمعه ثبت شود. سه کشور اروپایی انگلیس، فرانسه و آلمان که از امضاکنندگان توافق هسته‌ای با ایران هستند، مسوولیت این سازوکار را به عهده خواهند داشت، به این گونه که پاریس میزبان آن است، آلمان مدیریتش را بر عهده دارد و انگلیس مسوول حسابرسی آن خواهد بود. این سازوکار به نوعی یک شرکت تبادل مالی است که در آن، به‌عنوان مثال درآمد ایران از محل صادرات نفت به اروپا می‌تواند به‌طور مستقیم به شرکت‌های اروپایی که به ایران کالا می‌فروشند، پرداخت شود.

پیش‌تر خبرنگار وال‌‌استریت‌ژورنال از اختلاف میان ایتالیا و اسپانیا در جمع‌بندی درخصوص ایران خبر داده بود و افزود: این اختلافات اعلام ثبت سازوکار ویژه مالی برای تجارت با ایران را هم در‌ هاله‌ای از ابهام قرار داده است. به گزارش خبرگزاری تسنیم، «لارنس نورمن» خبرنگار وال‌استریت‌ژورنال در بروکسل که اخبار مربوط به سیاست خارجی اتحادیه اروپا را پوشش می‌دهد از اختلافات میان ایتالیا و اسپانیا در بیانیه جمع‌بندی اتحادیه اروپا درخصوص ایران خبر داد.

پیش از این منابع خبری مدعی شده بودند شورای اروپا قرار است روز ۸ بهمن‌ماه همزمان با اعلام ثبت سازوکار ویژه مالی اتحادیه اروپا (SPV) برای تجارت با ایران، جمع‌بندی این شورا درباره مسائل مرتبط با ایران را هم اعلام کند. منابع اتحادیه اروپا گفتند این بیانیه ضمن ابراز نگرانی از فعالیت‌های منطقه‌ای برنامه موشکی ایران همچنان بر همکاری با ایران و حمایت از برجام تاکید می‌کند. بیانیه جمع‌بندی اتحادیه اروپا درباره ایران، جدا از سازوکار ویژه مالی است که گفته می‌شود ثبت آن در روزهای آینده اعلام خواهد شد. اتحادیه اروپا ادعا کرده هدف از ایجاد این ساختار، دور زدن تحریم‌های یکجانبه آمریکا علیه ایران و تسهیل مراودات تجاری با تهران است. نورمن نوشته اطلاعات او حاکی از آن است که اتحادیه اروپا قرار است در بیانیه جمع‌بندی درباره برنامه موشکی ایران ابراز نگرانی کند. او در توییترش نوشت: «به‌نظر می‌رسد به‌دلیل اختلافات[بر سر مذاکرات گروه ۴] و جدال میان ایتالیا و اسپانیا جمع‌بندی مربوط به ایران یا تاییدیه SPV اعلام نشود.» نورمن توضیح بیشتری درباره این اختلافات ادعایی ارائه نکرده اما او روز ۲۵ ژوئن هم در توییترش نوشته اختلافات ایتالیا و اسپانیا بر سر اشاره به مذاکرات چهار کشور اروپایی با ایران درخصوص یمن در بیانیه جمع‌بندی است. طبق توضیحات او، ایتالیا که جزو کشورهای مذاکره‌کننده با ایران بوده خواستار اشاره به این گفت‌وگوها است درحالی‌که اسپانیا به‌دلیل عدم حضور در آن مذاکرات، از اشاره به آن حمایت نمی‌کند. ایران و نمایندگان اتحادیه اروپا و چهار کشور اروپایی (آلمان،‌ فرانسه، انگلیس و ایتالیا) آذرماه سال جاری چند دور گفت‌وگو با یکدیگر بر سر مسائل یمن برگزار کردند.

توضیحات اسپانیا

بعد از ناکام ماندن نشست روز دوشنبه اتحادیه اروپا برای اعلام ساز و کار مالی ویژه و جمع‌بندی درباره ایران، دیپلمات اسپانیایی توضیحاتی درباره نقش کشورش در این موضوع ارائه داده است. این دیپلمات اسپانیایی که نخواست نامش فاش شود، در تایید نقش‌آفرینی کشورش در زمینه منتشر نشدن جمع‌بندی اتحادیه اروپا در قبال ایران گفت: «در جمع‌بندی، ارجاعی به ۴ کشور وجود دارد، کشورهایی که قرار بر آن است که با ایران درباره یمن تماس‌هایی داشته باشند. ما نمی‌توانیم این جمع‌بندی اتحادیه اروپا را بپذیریم چراکه این یک سند رسمی و تصمیم رسمی اتحادیه اروپا است و گروه‌هایی را تایید می‌کند که در چارچوب اتحادیه اروپا مورد صحبت قرار نگرفته‌اند و مورد تایید همه ۲۸ کشور عضو اتحادیه اروپا قرار نگرفته است.»

این دیپلمات ناشناس اسپانیایی همچنین تاکید کرد که مواضع مادرید درباره جمع‌بندی اتحادیه اروپا هیچ ارتباطی به «اس‌پی‌وی»، «نگرانی‌ها درباره برنامه موشک بالستیک ایران» یا دیگر مسائل مورد دغدغه ندارد. او گفت: «مساله، تنها یک موضوع صرف داخلی در اتحادیه اروپا است. ما نمی‌توانیم بپذیریم که افرادی یک گروه غیررسمی درست کنند و سپس وانمود کنند که این گروه‌های غیررسمی دستور کاری از طرف کل اتحادیه اروپا دارند».

در ادامه خبرنگار وال‌استریت‌ژورنال در یکی دیگر از توییت‌های خود نوشت: «جالب‌ترین نکته درباره بیانیه اتحادیه اروپا درخصوص ایران نه واژه‌پردازی‌های آن بر سر SPV است و نه جدال‌های کم‌‌اهمیت بر سر مذاکرات گروه چهار کشور؛ بلکه لحن آن درباره برنامه موشکی ایران [جالب‌ترین خواهد بود] طبق اطلاع من، این بیانیه خواهد گفت اتحادیه اروپا درباره اقدامات موشکی ایران نگرانی‌های جدی دارد.»

او همچنین نوشته است: «سردرگمی‌های زیادی درباره جمع‌بندی ایران، اتحادیه اروپا و SPV وجود دارند (این موضوع با توجه به آشفتگی ایجادشده بر سر بیانیه جمع‌بندی قابل درک است). SPV یک پروژه فرانسوی ــ انگلیسی ــ آلمانی است که مورد حمایت اتحادیه اروپا است. جمع‌بندی اتحادیه اروپا کاملا جداگانه است و تنها ارتباط میان این دو آن است که از انتشار این جمع‌بندی تا زمان راه‌اندازی SPV جلوگیری شد.» خبرگزاری رویترز نیز پیش از این گزارش داده بود کشورهای اروپایی قصد دارند ایران را به‌بهانه‌های غیرهسته‌ای هدف تحریم‌های جدید قرار دهند، اما «فدریکا موگرینی»، مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا از بیم فروپاشی برجام، اعمال این تحریم‌ها را به بعد از ثبت SPV موکول کرده است.

وزرای خارجه امروز گفت‌وگو می‌کنند

همزمان با این تحولات، خبرگزاری آسوشیتدپرس اعلام کرد مساله ساز و کار مالی ویژه اتحادیه اروپا برای تجارت با ایران احتمالا جزو محورهای گفت‌وگوی وزرای‌خارجه کشورهای عضو اتحادیه اروپا در نشست روز پنج‌شنبه آنها در رومانی خواهد بود. به گزارش گروه بین‌الملل خبرگزاری تسنیم، پس از آنکه بروز اختلافات بین برخی اعضای اتحادیه اروپا موجب به تعویق افتادن اعلام رسمی راه‌اندازی SPV شد، آسوشیتدپرس در گزارشی اعلام کرد احتمالا این موضوع در نشست دو روزه وزرای خارجه اتحادیه اروپا که از روز پنج‌شنبه در رومانی آغاز می‌شود مورد بحث قرار خواهد گرفت.

روز دوشنبه نیز «هایکو ماس» وزیر امور خارجه آلمان در گفت‌وگو با خبرنگاران از قطعی بودن راه‌اندازی SPV در آینده نزدیک خبر داده و ابراز امیدواری کرده بود که این کانال مالی بتواند آن بخش از مراودات تجاری اتحادیه اروپا با ایران که هنوز از سوی آمریکا تحریم نشده‌ است را حفظ کند. کار راه‌اندازی ساز و کار مالی ویژه اتحادیه اروپا برای تجارت با ایران در حالی به ماه فوریه کشیده شده است که مقامات اروپایی وعده داده بودند این ساز و کار مالی با شروع سال ۲۰۱۹ اجرایی خواهد شد. پیش‌تر معاون سیاسی وزیر خارجه ایران نیز در دیدار با مقامات آژانس بین‌المللی انرژی اتمی گفت: «امیدواریم اتحادیه اروپا بتواند توازن از بین رفته بین تعهدات و مزایای ناشی از برجام را سریع‌تر بازگرداند؛ چراکه در غیر این صورت، دلیلی برای تداوم اجرای تعهدات از سوی ایران وجود نخواهد داشت.» عباس عراقچی همچنین در دیدار با وزیر خارجه اتریش بر اجرایی شدن فوری سازوکار ویژه مالی اروپا SPV تاکید کرد. عراقچی روز چهارشنبه نیز به براتیسلاوا پایتخت اسلواکی سفر و با معاونان وزیر امور خارجه و وزیر اقتصاد این کشور دیدار و گفت‌وگو کرد. عراقچی در این دیدارها درخصوص توسعه مناسبات دوجانبه به‌ویژه همکاری‌های اقتصادی و سیاسی و همچنین تحولات مهم منطقه‌ای و جهانی به تبادل نظر پرداخت. در این دیدارها، ضمن ابراز امیدواری به نهایی شدن هر چه سریع‌تر سازوکار مالی اروپایی برای پوشش همکاری‌های اقتصادی، بر حمایت از توسعه همکاری‌های دوجانبه تاکید و آمادگی طرف اسلواک برای تداوم همکاری‌ها و رایزنی‌ها اعلام شد.