دنیای اقتصاد: سیزدهمین اجلاس کمیسیون مشترک همکاری‌های اقتصادی ایران و روسیه در حالی در تهران برگزار شد که در همایش جانبی فعالان اقتصادی دو کشور، مهم‌ترین مسائل و چالش‌های افزایش همکاری‌ها در آینده مورد واکاوی قرار گرفت. به اعتقاد کارشناسان روابط ایران و روسیه با وجود تلاش‌های انجام شده متناسب با ظرفیت‌های دو طرف نیست؛ بنابراین در مذاکره با روس‌ها چند هدف مهم پیگیری می‌شود. اولین مساله، روابط بانکی و تسهیل ارتباطات مالی است.

مساله روادید تجار ایرانی هنوز حل نشده است و مشکلات مربوط به حمل‌ونقل هوایی، ریلی و دریایی نیز مانع گسترش روابط اقتصادی ایران و روسیه است. محمود واعظی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات ایران روز گذشته در همایش تجاری ایران و روسیه با اشاره به برگزاری ۱۲ کمیسیون مشترک اقتصادی میان ایران و روسیه، گفت: دو کشور در فصل جدیدی قرار دارند، به‌طوری‌که در تمام ابعاد سیاسی، اقتصادی، فرهنگی، عملی و امنیتی شاهد گسترش روابط هستیم. از سوی دیگر، روابط دو کشور به‌صورت هماهنگ و تعاملی در حال انجام است. واعظی افزود: امیدواریم دو کشور بتوانند به‌عنوان دو بازیگر برتر در منطقه ایفای نقش کنند. تدوین نقشه راه میان کمیسیون مشترک اقتصادی دو کشور دیگر موردی است که واعظی به آن اشاره کرد. وی با اشاره به اینکه مسائل بانکی یکی از چالش‌های اقتصادی میان ایران و روسیه محسوب می‌شود، عنوان کرد: در جریان مذاکره با روسیه، سند همکاری بانکی نیز به امضا رسید. با توجه به تفاهم‌نامه‌هایی که در یک سال گذشته در این زمینه به امضا رسیده، می‌توان گفت روابط بانکی دو طرف رو به گسترش است. تدوین نقشه راه صنعت و معدن میان ایران و روسیه از دیگر مواردی است که واعظی به آن اشاره کرد. واعظی در ادامه به مذاکرات برای حضور ایران در اوراسیا اشاره کرد و گفت: با حمایت روسیه در تلاش هستیم که بتوانیم وارد منطقه آزاد تجاری اوراسیا شویم که این موضوع می‌تواند کمک بسیاری به تجار کند. وی همچنین به کاهش تعرفه ۲۴ قلم کالا اشاره کرد و گفت: سعی دو کشور در کاهش هر چه بیشتر تعرفه کالاها است. مهدی سنایی، سفیر ایران در روسیه نیز در این همایش‌گفت: روابط ایران و روسیه طی سال‌های اخیر تحولات بسیاری داشته است. سنایی با اشاره به اینکه بهبود مناسبات دفاعی یکی از اقدامات مناسبی است که در دو تا سه سال گذشته صورت گرفته است، افزود: در این خصوص می‌توان به تحویل سامانه اس ۳۰۰ به‌طور کامل به ایران اشاره کرد. سنایی در ادامه به آمادگی روسیه برای فاینانس ۵ میلیارد دلاری پروژه‌های ایران اشاره کرد و گفت: این موضوع یکی از قدم‌های مثبتی است که از سوی روسیه برداشته شده است و به مناسبات دو کشور کمک می‌کند.

غلامحسین شافعی رئیس پارلمان بخش‌خصوصی نیز در این نشست با اشاره به اینکه روابط ایران و فدراسیون روسیه طی دهه‌های گذشته شاهد فراز و فرودهایی بوده است که این موضوع در فضای بین‌المللی غیرطبیعی نیست، گفت: آنچه در اینجا قابل‌توجه و اهمیت است تلاش مسوولان بلندپایه دو کشور در جهت ترسیم پایه‌های مناسبات براساس اصول محکم و قابل اعتماد به‌ویژه در طول سال‌های اخیر بوده است. تعاملات و ملاقات‌های متعدد روسای جمهوری دو کشور ازجمله سفر اخیر ولادیمیر پوتین رئیس‌جمهوری روسیه به ایران و تبادل هیات‌های مختلف در سطوح بالا بیانگر دیدگاه مقامات عالی‌رتبه دو کشور به اهمیت توسعه همه‌جانبه ازجمله توسعه همکاری‌های تجاری است. نیاز کشور به توسعه صادرات غیرنفتی یکی دیگر از مواردی است که شافعی به آن اشاره کرد و افزود: در این میان واحدهای اقتصادی دو کشور تلاش می‌کنند با شناخت زیرساخت‌های یکدیگر، آشنایی با ظرفیت‌های متقابل تجاری، آشنایی با مقررات تجاری کشور مقابل، ارائه قیمت رقابتی، ظرفیت‌ها و امکانات واقعی یکدیگر را سنجیده تا تجارت پربازده و مستمر را به‌دنبال داشته باشند. وی افزود: در سال‌جاری شاهد افزایش قابل‌ملاحظه میزان صدور روادید خصوصا برای گردشگران و در نتیجه افزایش تعداد پروازها بین دو کشور بوده‌ایم. قطعا تا زمانی که امکان دسترسی آسان تاجر به کشور هدف میسر نشود، حجم مراودات تجاری نیز افزایش نخواهد یافت. در این ارتباط تقاضا داریم موضوع صدور روادید تجاری با معرفی‌نامه اتاق‌های بازرگانی دو کشور، برطرف شدن موانع دست و پاگیر بانکی، ارائه تسهیلات بیشتر گمرکی و کاهش نرخ تعرفه‌ها در دستور کار مقامات ایران و دولت روسیه قرار گیرد. اسدالله عسگراولادی رئیس اتاق بازرگانی مشترک ایران و روسیه نیز گفت: باید حجم مبادلات تجاری بین دو کشور افزایش یابد. چراکه روسیه در میان همسایگان ایران در مناسبات تجاری خود با ایران در رتبه هفتم قرار دارد و این جای تامل دارد. به گفته وی تسهیل روادید یکی از اقداماتی است که در دستور کار گرفته است. از سوی دیگر، وزیر انرژی فدراسیون روسیه از برنامه مسکو برای فروش هواپیمای مسافربری سوپر سوخو ۱۰۰ به ایران خبر داد و گفت: هدف از این اقدام، افزایش همکاری‌های اقتصادی و تجاری دوجانبه است. «الکساندر نواک» همچنین به تدوین نقشه راه همکاری‌های دوجانبه اشاره کرد و افزود: ۱۰۰ محور در این نقشه مورد توجه قرار گرفته است. وی با یادآوری لغو تحریم‌ها علیه ایران گفت: اکنون شرکت‌های روسی خود را برای حضور در پروژه‌های نفت و گاز ایران با همکاری طرف‌های ایرانی آماده می‌کنند. وزیر انرژی روسیه به توافق شرکت «لوک اویل» و «روسنفت» در حاشیه سیزدهمین کمیسیون مشترک دو کشور اشاره کرد و گفت: اینها محرکی برای افزایش همکاری‌ها خواهد بود. به گفته نواک، موضوع امروز افزایش سرمایه‌گذاری است، چیزی که می‌تواند روابط بین دو کشور را افزایش دهد. وی گفت: در سال‌های اخیر، مکانیزم‌هایی برای افزایش مراودات اقتصادی برداشته شده است. توسعه قوانین و اسنادی که باید بین دو کشور امضا شوند یکی از اقداماتی است که در دستور کار قرار گرفته است و موضوع دیگر کاهش تعرفه و ایجاد کریدور سبز است. به گفته وی، توسعه روابط بانکی یکی دیگر از اقداماتی است که میان دو کشور صورت گرفته است، و سعی بر آن است که این مناسبات افزایش یابد. همچنین در مناسبات باید علاوه بر دلار و یورو از واحدهای روبل و ریال استفاده کنیم. از سوی دیگر، گئورگی کالامانوف معاون وزیر صنعت و تجارت فدراسیون روسیه، نیز با بیان اینکه در سال‌های اخیر، پویایی خاصی در روابط دو کشور مشاهده نشده است، بیان کرد: با تمامی اقدامات صورت گرفته، حجم مبادلات تجاری دو کشور، چندان بالا نبوده است، اما این رقم، نشان‌دهنده بهبود مناسبات تجاری است. به گفته وی، فروش و بومی‌سازی محصولات باید در دستور کار طرفین قرار گیرد. فروش هواپیمای سوپر سوخو ۱۰۰ یکی از اقداماتی که سعی در تحقق آن داریم و رایزنی‌های لازم در این زمینه نیز انجام شده است. اما باید برای لیزینگ هواپیما نیز قدم برداشت.