طبق برنامه‌ریزی‌های به عمل آمده سطح تجارت ایران و ترکیه به ۳۰ میلیارد دلار خواهد رسید که بخشی از این ماموریت‌ها در شمال غرب به آذربایجان شرقی تعلق می‌گیرد. از این‌رو نیاز است آذربایجان شرقی ارتباطات تجاری با همسایگان خود را به‌دلیل منافع تجاری و رونق اقتصادی گسترش دهد.به گزارش روابط عمومی سازمان صنعت، معدن و تجارت استان، با توجه به خبرهایی مبنی بر سفر رئیس‌جمهوری ترکیه به ایران، مدیران و مسوولان دولتی و غیردولتی آذربایجان شرقی برنامه‌های تجاری و اقتصادی خود را براساس ظرفیت‌های ویژه صنعتی، کشاورزی و گردشگری استان، برای افزایش مراودات تجاری با ترکیه در اختیار دولت قرار دادند.

 

بسترهای تجاری

آذربایجان شرقی به‌دلیل هم‌مرز بودن با کشورهای آذربایجان و ترکیه می‌تواند بستری مناسب برای رونق تجاری و اقتصادی کشور فراهم کند. از طرفی اقتصاد ترکیه و بخش خصوصی آن نیز قوی و به سرعت در حال رشد است و نقش مهمی در بانکداری، حمل‌و‌نقل و ارتباطات دارد. در سال‌های اخیر اقتصاد ترکیه رشد خوبی داشته است که می‌توان با افزایش مراودات تجاری بین استان و این کشور، معضلات بیکاری و رکود اقتصادی را در جامعه ریشه‌کن کرد.

 

 آمار واردات و صادرات

براساس آمار سازمان توسعه تجارت ایران درباره وضعیت صادرات و واردات ترکیه، درسال ۲۰۱۶، واردات ترکیه ۱۹۸ میلیون دلار و صادرات به این کشور ۱۴۲ میلیون دلار و موازنه تجاری آن ۳۴۰ میلیون دلار بوده است. همچنین صادرات غیرنفتی ایران به ترکیه ۳میلیارد دلار بوده است. در ۷ ماه سال ۲۰۱۷ نیز واردات ترکیه ۱۳ /۵ درصد افزایش یافته و به میزان ۱۲۹ میلیارد و ۸۷۰ میلیون دلار رسیده و صادرات آن نیز۱۰/ ۶درصد افزایش داشته است. طبق استراتژی تدوین شده در ترکیه، پیش‌بینی می‌شود این کشور در سال ۲۰۲۳ صادرات خود را به ۵۰۰ میلیون دلار بین ۱۰ کشور اقتصادی جهان برساند. این کشور برای دستیابی به این هدف استراتژی خاصی در نظر گرفته است و راهکارهایی چون اجرای طرح تحقیق و افزایش مشارکت در نمایشگاه‌های بین‌المللی و فعالیت‌های تجاری متمرکز با بازارهای هدف، تبدیل استانبول به مرکز مد و مرکز تجاری کشور، حمایت قوی از صادرات و ارائه تسهیلات و حمایت از خوشه‌های صادراتی، اصلاح و توسعه قابلیت بخش خدمات و حمل‌و‌نقل و غیره را اجرایی می‌کند.
 

 ضرورت حمایت بانک‌ها

معاون بازرگانی سازمان صنعت، معدن و تجارت آذربایجان‌شرقی نیز در باره استراتژی صادرات کشور می‌گوید: در کشور ما استراتژی صادرات از سوی کارگروه صادرات یا دبیرخانه ملی صادرات به صورت سالانه تدوین می‌شود و درازمدت نیست؛ درحالی‌که باید برای توسعه صادرات به‌صورت درازمدت برنامه‌ریزی شود.

غلامعلی راستی ادامه می‌دهد: یک بانک در ترکیه به‌صورت ویژه از صادرکنندگان حمایت می‌کند و تسهیلات کوتاه و بلندمدت و بیمه و حمل‌و‌نقل در اختیار آنها قرار می‌دهد. در کشور ما نیز صندوق ضمانت صادرات برای حمایت از صادرات فعالیت می‌کند. با این حال این صندوق در استان‌ها هیچ نمایندگی‌ای ندارد. از این رو دولت باید حمایت از صادرکنندگان را به‌صورت ویژه و جدی‌تری دنبال کند. به گفته وی، مقرر شده در تمام سفارتخانه‌های ایران در خارج از کشور نمایندگی صادرات ایجاد شود.راستی با بیان اینکه آذربایجان شرقی با بیش از ۹۰ کشور خارجی مراوده تجاری دارد، اضافه می‌کند: رویکرد سفارتخانه‌ها باید برای حمایت از صادرات تغییر کند و رایزنی‌های بازرگانی باید تقویت شود تا رقم صادرات استان و کشور افزایش یابد؛ چراکه رقم کنونی صادرات برازنده ظرفیت‌های استان و کشور نیست.وی درباره رقم صادرات استان اعلام می‌کند: رقم صادرات استان از کل گمرکات کشور ۲میلیارد و ۴۰۰ میلیون دلار است؛ درحالی‌که ظرفیت صادرات این استان ۵ میلیارد دلار در سال برآورد می‌شود.

 

صادرات، واردات و سرمایه‌گذاری در اولویت

در همین زمینه مدیرکل امور اقتصادی و دارایی آذربایجان شرقی با تاکید بر افزایش مراودات تجاری و اقتصادی استان با ترکیه می‌گوید: سیاست منطقه ما این است که مبادلات تجاری را با ترکیه افزایش دهیم که به این منظور صادرات و واردات و سرمایه‌گذاری می‌تواند اولویت اول سیاست خارجه باشد.رضا حسینی اعلام می‌کند: باید نقاط قوتی که می‌تواند اقتصاد ایران و ترکیه را به هم گره بزند، شناسایی شود. از این رو در حوزه صادرات باید برای حمل کالا و مواد اولیه شبکه حمل‌و‌نقل ایجاد شود تا سرمایه‌گذاری‌های مشترک بین دو کشور افزایش یابد. وی معتقد است: می‌توان میان دو کشور در حوزه خدمات و گردشگر درمانی مراودات گسترده‌تری ایجاد کرد.حسینی تاکید می‌کند: ضروری است درباره اهدای جوایز و مشوق‌های صادرات و بازاریابی‌های تجاری و بین‌المللی راهکارهای مناسبی در نظر گرفته شود و از محل درآمدهای معدنی ۴۰ یا ۵۰ درصد برای صادرات و جوایز صادراتی تخصیص یابد. این در حالی است که مراودات بانکی میان دو کشور نیز اجرایی شود.

 

 فعالیت بیشتر میزهای تجاری

رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان با تاکید بر لزوم حمایت از صادرکنندگان استان از سوی دولت اعلام می‌کند: برای رونق تجاری و اقتصادی، میزهای تجاری استان باید بیش از پیش فعالیت‌های خود را افزایش دهند.به گفته حسین نجاتی، آذربایجان شرقی دروازه ورود ایران به ترکیه محسوب می‌شود و این استان به‌عنوان استان معین برای صادرات کالای تجاری در شمال غرب کشور انتخاب شده است و سایر استان‌های کشور نیز می‌توانند برای صادر کردن کالاهای خود به ترکیه از طریق این استان اقدام کنند.