خانه / بورس شرکت‌ها / نگاهي ديگر به آثار مالياتي استاندارد سرمايه‌گذاري‌ها

روزنامه دنیای اقتصاد - شماره 3197 تاریخ چاپ:1393/02/22 بازدید:3144بار کد خبر: DEN-801670
بنابراين نه دارايي ثابت است و نه دارايي نامشهود و از آنجا كه طبق آيين‌نامه اجرايي ماده 17 قانون حداكثر استفاده از توان توليدي و خدماتي در تامين نيازهاي كشور فقط تجديد ارزيابي دارايي‌هاي ثابت و نامشهود (بنابه تعريف دارايي‌ها، طبق ماده يك آيين‌نامه ياد شده) و آن هم با احراز شرايط تصريح شده در آن آيين‌نامه، مشمول معافيت مالياتي شده‌اند، بنابراين تجديد ارزيابي سرمايه‌گذاري‌ها مشمول ماليات است.»

1.  بنا به دلايل زير، سود شناسايي شده از بابت افزايش ارزش سرمايه‌گذاري‌هاي سريع‌المعامله به شرح مندرج در استاندارد تجديد نظرشده شماره 15 با عنوان سرمايه‌گذاري‌ها، از مصاديق درآمد تحصيل شده مذكور در مواد 1 و 105 قانون ماليات‌هاي مستقيم نيست:
1-1.  قانون‌گذار در تبصره يك ماده 143 و ماده 143 مكرر قانون ماليات‌هاي مستقيم، نحوه شمول ماليات بر نقل و انتقال سهام، سهم‌الشركه و حق‌تقدم سهام و سهم‌الشركه شركا در ساير شركت‌ها از جمله شركت‌هاي پذيرفته شده در بورس‌ها يا بازارهاي خارج از بورس داراي مجوز را احصا كرده‌ و تصريح كرده كه از اين بابت وجه ديگري به عنوان ماليات بر درآمد نقل و انتقال سهام و حق‌تقدم سهام و ماليات بر ارزش افزوده خريد و فروش مطالبه نخواهد شد. بنابراين به موجب اصول مسلم حقوقي، خاص موخر كه در اينجا تبصره يك ماده 143 و ماده 143 مكرر قانون ماليات‌هاي مستقيم است، عام مقدم را كه كليه درآمدهاي تحصيل شده اشخاص به شرح مندرج در مواد 1 و 105 قانون ماليات‌هاي مستقيم است، تخصيص مي‌زند. بنا بر اين، حكم ماليات سهام، سهم‌الشركه و حق‌تقدم آنها، در تبصره يك ماده 143 و ماده 143 مكرر داده ‌شده؛ بنابراين از شمول عام مواد 1 و 105 قانون ماليات‌هاي مستقيم خارج است.
1-2. بر همين اساس است كه در متن ماده 105 قانون ماليات‌هاي مستقيم، درآمدهاي تحصيل شده ناشي از مواردي كه طبق مقررات اين قانون داراي نرخ جداگانه‌اي هستند، از جمله تبصره يك ماده 143 و ماده 143 مكرر قانون ماليات‌هاي مستقيم را از مفاد اين ماده مستثني كرده است.
1-3. قانون‌گذار با علم به اينكه نقل و انتقال سهام منجر به كسب سود يا تحميل زيان مي‌شود، براي ماليات آن حكم خاص داده و در نتيجه، سود و زيان ناشي از آن، به عنوان درآمد مشمول ماليات و زيان قابل قبول از لحاظ مالياتي تلقي نمي‌شوند. 
1-4. رويه سازمان امور مالياتي در سال‌‌هاي اخير نيز مويد اين مدعا است زيرا تنها از هر نقل و انتقال سهام، ماليات مقطوع دريافت كرده و از بابت سود حاصل از نقل و انتقال كه در عمل، به نوعي همان افزايش در ارزش سهام تا سطحي است كه به آن مبلغ به فروش رسيده، مالياتي دريافت نكرده‌است. در هيچ جاي قانون نيز نيامده‌است كه درآمد حاصل از نقل و انتقال سهام تنها در صورتي كه در مقطع واگذاري شناسايي شود و ماليات نقل و انتقال آن پرداخت شده‌باشد، از ماليات معاف است. بر اين اساس است كه ادارات امور مالياتي در‌مواردي نيز كه موديان، سهامي را واگذار و سود حاصل از واگذاري را شناسايي كنند، اما ماليات نقل و انتقال را پرداخت نكرده ‌باشند، تنها به مطالبه ماليات نقل و انتقال از مودي اكتفا مي‌كنند و از بابت سود حاصل از واگذاري، مالياتي مطالبه نمي‌كنند.
2. بنا به دلايل زير، مقايسه سود حاصل از افزايش ارزش سرمايه‌گذاري‌هاي سريع‌المعامله با تجديد ارزيابي دارايي‌هاي ثابت و مشمول ماليات دانستن آن به لحاظ عدم انطباق با مفاد آيين‌نامه اجرايي ماده 17 قانون حداكثر استفاده از توان توليدي و خدماتي در تامين نيازهاي كشور صحيح نيست.
انتشارات دنیای اقتصاد سالنامه جامع اختصاصی مدیران