خانه / خبر / روابط ایران و عربستان سعودی از منظر نظریه واقع‌گرایی انگیزشی

یادداشت / بخش ششم

روزنامه دنیای اقتصاد - شماره 4095 تاریخ چاپ:1396/04/26 بازدید:353بار کد خبر: DEN-1108650

امیر‌هوشنگ میرکوشش
دکترای روابط بین‌الملل و عضو هیات علمی دانشگاه

جعفر نقدی
دکترای روابط بین‌الملل و مدرس دانشگاه

سیاست عربستان در قبال کشورها و همسایگان ضعیف منطقه نیز بیشتر در رقابت با ایران تعریف شده است که نمود اصلی آن تلاش برای مهار و تسلیم معترضان شیعی در دو کشور بحرین و یمن بوده که در دوره ریاست‌جمهوری روحانی ادامه یافته است و البته استراتژی عربستان در یمن در شکل تهاجمی و در برابر بحرین شکل تدافعی داشته است.

 

در اینجا در ابتدا اگر بخواهیم از بحرین شروع کنیم، می‌توان گفت استراتژی عربستان در قبال تحولات بحرین در دوره ریاست‌جمهوری روحانی نیز در حمایت از آل خلیفه ادامه یافته است و همچنان عربستان به حمایت مادی و معنوی خود برای سرکوب اعتراضات شیعیان بحرینی ادامه می‌دهد؛ به‌طوری که حتی عربستان در این دوره از برخی کشورهای منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای نیز درخواست کمک کرده است. به‌عنوان مثال در همین زمینه وال‌استریت‌ژورنال در مقاله‌ای در 15 مارس 2015 می‌نویسد که عربستان سعودي براي جلب حمايت ديپلماتيک و احتمالا حمايت فني و نظامي از سياست مقابله با ايران، با دولت‌هاي پاکستان، مالزي، اندونزي و کشورهاي آسياي ميانه مذاکره کرده و از آنها خواسته است تا در سرکوب شورش شيعيان بحرين عليه حکومت سني اين کشور که به نمادي از مقابله اعراب عليه نفوذ ايران بدل شده است، مشارکت کنند. از طرف دیگر عربستان تحمل سرکشی کشور‌های کوچکی مثل قطر را که عضو شورای همکاری و از متحدین عربستان هستند نیز ندارد و محاصره اقتصادی و قطع روابط این کشور و حامیانش با قطر را در این راستا می‌توان تحلیل کرد.

 

بحران سوریه

سوریه از کشور‌هایی است که تقابل و کنش سه عامل جغرافیا، قدرت و سیاست موجب شکل‌گیری نوعی رقابت بین‌المللی برای تاثیرگذاری و مدیریت حوادث داخلی این کشور شده است. بحران سوریه علاوه بر مسائل داخلی از کشاکش‌های منطقه‌ای نیز متاثر است. عربستان، قطر و ایران از جمله طرف‌های عمده این کشاکش هستند. آنها در بحران سوریه انگیزه‌ها و منافع مشترک و در عین حال متفاوتی را دنبال می‌کنند. عربستان برای خود قلمرو ژئوپولیتیک تعریف کرده و منافع خود را در اتحاد با قدرت هژمون جهان، برای رقابت با قدرت منطقه‌ای ایران می‌بیند تا بتواند موازنه را برقرار کند و قدرت ایران را به چالش بکشاند.

دهکده گردشگری گنجنامه همدان