شماره روزنامه ۴۲۴۴
|
آرشیو روزنامه شماره ۴۰۷۳ دنیای اقتصاد

اخبار باشگاه اقتصاددانان - روزنامه شماره ۴۰۷۳

  • گذار از دولت به بازار

    امیر جهانی: پس از تصمیم جوامع درگیر کمونیسم برای تغییر سیستم حاکم و گذار از نظام برنامه‌ریزی مرکزی به بازار آزاد، مشکلات عدیده‌ای بر سر راه ظاهر شد که تصمیم‌گیرندگان و تصمیم‌سازان در آن مقطع را دچار چالش‌های سختی کرد. ناظران و تصمیم‌گیرانی که تا کنون تجربه‌ای در این زمینه نداشتند، برای رفع هر مشکل، باید به دنبال راهکاری جدید ‌بودند. همان‌طور که مسوولان وقت بانک جهانی اذعان داشتند، هر مشکل، مساله جدیدی بود که نمونه‌ای برای حل آن وجود نداشت. اما سیاست‌های به‌کاررفته برای رفع مشکلات نظام برنامه‌ریزی متمرکز و عبور از آن، به تاریخچه‌ای گرانبها برای کشورهایی تبدیل شده است که خواهان سیستم بازار آزاد هستند.

  • شجاعت سیاست‌گذاران اقتصادی

    دیوید لیپتون

    معاون اول صندوق بین‌المللی پول

    در طول ۲۵ سال گذشته شاهد حوادثی دراماتیک در کشورهای اروپایی بودیم که سابقه حکومت‌ کمونیستی را تجربه کرده بودند. حدودا یک نسل از زمان گذار تاریخی اروپای مرکزی و شرقی از کمونیسم به سرمایه داری و دموکراسی می‌گذرد. بسیاری از مردم، هم در منطقه و هم فراتر از آن، خاطره محدودی از سیستم قدیمی حاکم دارند. الحاق مجدد این کشورها به اقتصاد جهانی عموما موجب پیشرفتی محسوس در سطح زندگی شهروندان آنها شد.

  • عبور از پیچ تاریخی

    اکونومیکس آنلاین

    اقتصاد در حال گذار (transition economy) تعبیری است در اقتصاد که به تغییر از نظام مرکزی برنامه محور به بازار آزاد اطلاق می‌شود. بعد از فروپاشی کمونیسم در اواخر ۱۹۸۰ که در شوروی سابق و کشورهای اقماری آن شامل لهستان، مجارستان، بلغارستان وغیره روی داد، این کشورها را به آغوش کاپیتالیسم انداخت و آنها را از برنامه‌ریزی مرکزی رویگردان کرد. هرچند که در کوتاه مدت مشکلات عدیده‌ای را تجربه کردند، ولی در بلندمدت توانستند در مسیر توسعه قرار گیرند. در این راه پر پیچ و خم مشکلات عدیده‌ای را تجربه کردند که برخی را اشاره خواهیم کرد.

  • سه عامل فروپاشی بلوک شرق

    مرکز مطالعات تاریخی
    روی روزنویگ

    مساله بسیار مشخص این است که دولت‌های کمونیستی اروپای شرقی قادر نبودند برای شهروندان خود استانداردی از سطح زندگی را فراهم آورند که با جهان غرب قابل مقایسه باشد. مساله‌ای که اکثر محققان بر آن متفق‌القول هستند که عامل اصلی نارضایتی‌های گسترده اواخر دهه ۸۰ در آن کشورها بود. هنگامی که ساکنان شرق «پرده آهنین» مجبور بودند تا ساعت‌ها در صف غذا و محصولات مصرفی خود منتظر بمانند، دوره‌ای که مجبور بودند در آپارتمان‌های ترسناک و بی‌روح زندگی کنند، زمانی که در تلویزیون، آمریکایی‌ها و ساکنان اروپای غربی را می‌دیدند که سوار بر ماشین‌های گران‌قیمت با لباس‌هایی شکیل در حال گذران زندگی هستند، برای ناظران در غرب، طبیعی به نظر می‌رسید که بالا گرفتن نارضایتی عمومی در ۱۹۸۹ را بر مبنای شکست‌های اقتصادی رژیم‌های کمونیستی تفسیر کنند، آخر چه کسی است که از زندگی در شرایط سخت اقتصادی بلغارستان یا لهستان ناراحت نبوده باشد؟

    اما برای بررسی واقع بینانه اتفاقات آن سال‌ها باید با عینک شهروند آن کشورها به مسائل نگاه کرد.

بیشتر